🧪 آزمایشهای ایمونوهیستوشیمی (IHC) در پاتولوژی
ایمونوهیستوشیمی (IHC) با استفاده از آنتیبادیهای اختصاصی، وجود پروتئینهای هدف را در بافت یا سیتولوژی آشکار میکند و به
تشخیص نوع تومور، منشاء بافتی، پیشآگهی و انتخاب درمان کمک میکند.
🔍 IHC چیست و چه کمکی میکند؟
در IHC آنتیبادی به آنتیژن بافتی متصل میشود و با سیستمهای رنگآمیزی (مانند DAB) دیده میشود. شدت و الگوی رنگ (هستهای، سیتوپلاسمی، غشایی) برای تایپ تومورها، تعیین گیرندهها، مارکرهای تکثیر و نقایص مسیرهای ترمیم DNA تفسیر میگردد.🧬 موارد کاربرد کلیدی
- ✔️ تعیین منشاء تومورهای با متاستاز نامشخص (CUP)
- ✔️ پروفایل گیرندهها در سرطان پستان: ER, PR, HER2, Ki-67
- ✔️ مارکرهای لنفوپرولیفراتیو: CD3, CD20, CD5, CD10, BCL2, BCL6, Ki-67
- ✔️ کارسینومها و سارکومها: CK-pan, CK7/CK20, p40/p63, EMA, Vimentin
- ✔️ ملانوسیتیک: S100, SOX10, Melan-A, HMB45
- ✔️ دستگاه گوارش/استرومایی: CD117(c-KIT), DOG1
- ✔️ ایمونوتراپی و پیشآگهی: PD-L1 (بر پایه کلون/آسِی تأییدشده)، MMR: MLH1, MSH2, MSH6, PMS2 برای غربالگری MSI
🧫 مراحل انجام IHC بهطور خلاصه
- فیکساسیون مناسب در فرمالین بافر ۱۰٪ و زمان استاندارد
- بافتبرداری، پروسس و برش پارافینه (FFPE)
- بازیابی آنتیژن (HIER/آنزیمی) طبق پروتکل آنتیبادی
- انکوباسیون با آنتیبادی اولیه و سپس سیستم آشکارساز
- رنگآمیزی، کنتراست (هماتوکسیلین) و کنترل کیفی با کنترلهای مثبت/منفی
📊 تفسیر نتایج و سیستمهای امتیازدهی
- HER2 در پستان: ۰/۱+/۲+/۳+ (۲+ نیازمند تست تأییدی مثل ISH)
- ER/PR: گزارش درصد سلولهای مثبت و شدت؛ استفاده از Allred score یا درصد ساده
- Ki-67: درصد سلولهای مثبت برای ارزیابی تکثیر
- PD-L1: بر اساس CPS یا TPS مطابق مسیر درمانی
- MMR: حذف بیان هر یک از پروتئینها → مشکوک به MSI-H/نقص MMR
⚠️ نکات پیشتحلیلی و محدودیتها
- کیفیت نتیجه به زمان ایسکمی سرد، مدت فیکساسیون و نوع آنتیبادی وابسته است.
- نتایج باید با شرح حال، تصویربرداری و مورفولوژی H&E تلفیق شود.
- احتمال رنگآمیزی پسزمینه/متقاطع وجود دارد؛ کنترلها ضروریاند.
📅 چه زمانی درخواست IHC بدهیم؟
- ✔️ تومور با تمایز نامشخص یا متاستاز با منشاء ناشناخته
- ✔️ نیاز به پروفایل گیرندهها برای تصمیم درمانی (مثلاً پستان)
- ✔️ ارزیابی MSI/MMR یا PD-L1 برای کاندیدهای ایمونوتراپی
💬 سوالات متداول
IHC با چه نمونهای انجام میشود؟
عمدتاً روی بلوکهای پارافینه (FFPE) از بیوپسی سوزنی، جراحی یا سیتولوژی سلبلوک. توجه به فیکساسیون استاندارد ضروری است.چقدر طول میکشد و دقت آن چطور است؟
بسته به پنل درخواستی از چند ساعت تا ۲۴–۴۸ ساعت. دقت بالا بوده اما به کیفیت نمونه، کنترلها و تفسیر پاتولوژیست وابسته است.آیا IHC جایگزین تستهای مولکولی است؟
خیر؛ IHC مکمل مورفولوژی و ژنومیک است. در مواردی نیاز به PCR/NGS یا ISH برای تأیید وجود دارد (مثلاً HER2 ۲+).🎯 خدمات IHC در آزمایشگاه کیمیا
- 🔬 اجرای پنلهای استاندارد پستان، ریه، گوارش، ملانوسیتیک و لنفوما
- 🧪 گزارشدهی ساختاری با درصد/شدت، Allred و HER2 score
- 🧩 کنترل کیفی داخلی و تطبیق با یافتههای H&E و بالینی
- 📲 ارائه نتایج آنلاین و امکان مشاوره با پاتولوژیست
چکاپ منظم، سرمایهگذاری واقعی روی سلامتی شماست
آزمایشگاه پاتوبیولوژی و ژنتیک پزشکی کیمیا
آزمایشگاه پاتوبیولوژی و ژنتیک پزشکی کیمیا
پیشرو در ارائه خدمات دقیق، سریع و تخصصی آزمایشگاهی با تکیه بر دانش روز و تجهیزات پیشرفته.
مطالب اخیر
